donderdag 30 april 2026
Onnatuurlijk? Nee, queer dieren zijn overal!
Onderwater dragshows, lesbische makaken, homoseksuele gieren en sneaky fuckers: in het dierenrijk is queergedrag heel normaal, betoogt marien ecoloog Werner de Gier. ‘Als wetenschappers honderd jaar geleden eerlijk waren geweest, hoefden we nu niet meer over homorechten te praten.’
donderdag 30 april 2026
Wat is waar? Museum waarschuwt (ook) voor (eigen) leugens
Waarheid staat nooit vast en beweegt mee met de tijdgeest, blijkt uit een tentoonstelling in Rijksmuseum Boerhaave die bezoekers opzettelijk laat twijfelen over wetenschap én musea. ‘Je moet als museum soms de hand in eigen boezem steken.’
donderdag 23 april 2026
We bespreken liever de gevaren van klimmen dan van skiën: ‘Dat is sociaal geaccepteerd’
De sociale groep bepaalt in hoge mate wat mensen als risico zien. Socioloog Sara Perlstein onderzocht waarom we sommige gevaren wel bespreken en andere zwijgend accepteren. ‘Ik ben hier de enige die een fietshelm draagt.’
donderdag 23 april 2026
Wie is de mol? kijken, is ook fijn voor taalfanaten
Onder de naam ‘Wie is de mol en wat spreekt’ie in Tanzania’ bespreken drie taalkundigen elke week Afrikaanse taalwetenswaardigheden. ‘Ik kan me niet voorstellen dat er geen hint in het Swahili verborgen is.’
donderdag 16 april 2026
Onderzoek met minirobotjes: zelfstandig zwemmende kettinkjes lijken te leven
Leidse natuurkundigen bouwden een microscopisch klein apparaatje dat zich behendig voortbeweegt langs obstakels. ‘Je kunt je voorstellen dat een robotje zelfstandig zijn weg vindt om een monster te nemen of medicijn af te leveren.’
donderdag 16 april 2026
Deze sterrenkundige zoekt naar buitenaards leven vanuit een luchtballon
‘Iedereen die statistiek snapt, is ervan overtuigd dat buitenaards leven bestaat’, zegt sterrenkundige Willeke Mulder. Ze ontwikkelde een nieuw meetinstrument om dat op te sporen en testte het vanuit een luchtballon.
donderdag 2 april 2026
Waarom vechters vechten: professor analyseert video’s van knokpartijen
Waarom gaan mensen in het openbaar met elkaar op de vuist? Om dit te onderzoeken bekeek hoogleraar geweld en ordehandhaving Don Weenink honderden video’s uit binnen- en buitenland waarin mensen elkaar pijn doen. Hij zoekt de momenten waarop besluiten mensen om geweld te gaan gebruiken - en een weg naar geweldloosheid.
donderdag 2 april 2026
Vogels fluiten niet: op pad met bioloog Carel ten Cate. ‘Nog geen procent is onderzocht’
Koerende duiven, scheldende eenden en schreeuwende scholeksters: als het gaat om vogelgeluiden is er vooral nog veel onbekend, schrijft gedragsbioloog Carel ten Cate. Mare ging met hem vogels kijken én luisteren. ‘Er zijn nog veel open vragen.’
donderdag 26 maart 2026
Het taboe op hiv-besmetting in Indonesië treft vooral vrouwen: ‘Je bent een slecht mens’
In Indonesië veroorzaakt het sociale stigma op hiv-­besmetting onnodig veel vrouwelijke slachtoffers, zag onderzoeker Najmah tijdens haar veldwerk. ‘Buren, vrienden en Instagram-­influencers bepalen dat je vroom en volgzaam moet zijn.’
donderdag 26 maart 2026
Mijn baanbrekende opa (en oma): kleindochter maakt film over kankeronderzoeker
Emeritus hoogleraar Lex van der Eb zorgde voor een revolutie in kankeronderzoek en legde de basis voor het coronavaccin. Kleindochter Claire Visser eert hem in een film. ‘Zonder mijn oma was dit niet mogelijk geweest.’
donderdag 26 maart 2026
Leidse astronomen ontdekken jonge planeet: ‘We vermoedden al dat er iets zat’
Leidse astronomen hebben opnieuw een jonge planeet ontdekt rond ster WISPIT 2, op ruim 400 lichtjaar van de aarde. Het is de tweede jonge planeet rond die ster die is waargenomen, en ook de tweede planeet in wording die ooit is gezien.
donderdag 26 maart 2026
De stad? Het platteland is pas gevaarlijk!
Hoewel de beeldvorming lange tijd anders was, blijkt dat steden al sinds de late middeleeuwen minder criminaliteit kennen dan het platteland. ‘We hebben een diepgeworteld beeld van de stad als gevaarlijke plek. Maar het tegendeel is waar.’