donderdag 4 juni 2026
Kwantumloodgieters weten: in het lab werkt niks. ‘Je moet trots zijn op je fouten’
In een geavanceerde meethal proberen Leidse natuurkundigen kwantummechanica en zwaartekracht te verenigen. Maar de praktijk van baanbrekend onderzoek bestaat ook uit eindeloos sleutelen én soms dweilen. ‘Bij natuurkunde denken mensen gauw aan formules waarin alles precies uitkomt. Maar de praktijk is altijd weerbarstiger.’
donderdag 4 juni 2026
Studenten strijden tegen verspilling van proefdieren: ‘Onderzoekers laten muizen uithongeren’
Een team Leidse studenten wil het aantal dierproeven verminderen door synthetische organen met betere bloedvaten te kweken. Ze hopen dit najaar in de prijzen te vallen bij de internationale competitie iGEM.
donderdag 21 mei 2026
Backstabben hoort erbij: de concurrentie onder sterrenkundigen kan ‘nasty en ziek’ zijn
Sterrenkundig onderzoek is vaak een ratrace waarbij een ‘winner takes it all’-mentaliteit geldt, blijkt uit een rondgang langs Leidse astronomen. ‘Waarom zou je jezelf dit aandoen?’
donderdag 30 april 2026
De beste acties komen van onderop: hoe stakende jongeren elkaar vonden
Stakingen, boycots en bezettingen: historicus Rosa Kösters onderzocht hoe opstandige werknemers zich organiseerden om hun arbeidsomstandigheden te verbeteren. ‘Collega’s moeten elkaar overhalen om mee te doen.’
donderdag 30 april 2026
Technologie maakt ons barbaarser: ‘We gaan terug naar de steentijd’
De internationale verhoudingen liggen dermate overhoop dat staten openlijk opscheppen over aanslagen, ondermijning en ontwrichting, ziet de Britse hoogleraar internationale veiligheid Richard Aldrich. ‘Een Chinese elektrische auto stuurt enorm veel data door. Je kunt hem op afstand laten stoppen, maar ook in brand doen vliegen.’
donderdag 30 april 2026
Onnatuurlijk? Nee, queer dieren zijn overal!
Onderwater dragshows, lesbische makaken, homoseksuele gieren en sneaky fuckers: in het dierenrijk is queergedrag heel normaal, betoogt marien ecoloog Werner de Gier. ‘Als wetenschappers honderd jaar geleden eerlijk waren geweest, hoefden we nu niet meer over homorechten te praten.’
donderdag 30 april 2026
Wat is waar? Museum waarschuwt (ook) voor (eigen) leugens
Waarheid staat nooit vast en beweegt mee met de tijdgeest, blijkt uit een tentoonstelling in Rijksmuseum Boerhaave die bezoekers opzettelijk laat twijfelen over wetenschap én musea. ‘Je moet als museum soms de hand in eigen boezem steken.’
donderdag 23 april 2026
We bespreken liever de gevaren van klimmen dan van skiën: ‘Dat is sociaal geaccepteerd’
De sociale groep bepaalt in hoge mate wat mensen als risico zien. Socioloog Sara Perlstein onderzocht waarom we sommige gevaren wel bespreken en andere zwijgend accepteren. ‘Ik ben hier de enige die een fietshelm draagt.’
donderdag 23 april 2026
Wie is de mol? kijken, is ook fijn voor taalfanaten
Onder de naam ‘Wie is de mol en wat spreekt’ie in Tanzania’ bespreken drie taalkundigen elke week Afrikaanse taalwetenswaardigheden. ‘Ik kan me niet voorstellen dat er geen hint in het Swahili verborgen is.’
donderdag 16 april 2026
Onderzoek met minirobotjes: zelfstandig zwemmende kettinkjes lijken te leven
Leidse natuurkundigen bouwden een microscopisch klein apparaatje dat zich behendig voortbeweegt langs obstakels. ‘Je kunt je voorstellen dat een robotje zelfstandig zijn weg vindt om een monster te nemen of medicijn af te leveren.’
donderdag 16 april 2026
Deze sterrenkundige zoekt naar buitenaards leven vanuit een luchtballon
‘Iedereen die statistiek snapt, is ervan overtuigd dat buitenaards leven bestaat’, zegt sterrenkundige Willeke Mulder. Ze ontwikkelde een nieuw meetinstrument om dat op te sporen en testte het vanuit een luchtballon.
donderdag 2 april 2026
Waarom vechters vechten: professor analyseert video’s van knokpartijen
Waarom gaan mensen in het openbaar met elkaar op de vuist? Om dit te onderzoeken bekeek hoogleraar geweld en ordehandhaving Don Weenink honderden video’s uit binnen- en buitenland waarin mensen elkaar pijn doen. Hij zoekt de momenten waarop besluiten mensen om geweld te gaan gebruiken - en een weg naar geweldloosheid.