‘TIMO KOS SCHANDE! BLOED AAN JE HANDEN!
LUC SELS SCHANDE! BLOED AAN JE HANDEN!
DE RIJCKE SCHANDE! BLOED AAN JE HANDEN!’

Zo’n vijfentwintig demonstranten van Students for Palestine zingen het college van bestuur maandagmiddag toe terwijl de collegeleden naar de universiteitsraadsvergadering in een zaal op de derde verdieping van het Wijnhavengebouw lopen. De demonstranten zijn het meer dan zat dat het laatste advies van de commissie mensenrechten/conflictgebieden zo lang op zich laat wachten. Dat advies werd eerst vorig jaar ‘mogelijk voor de zomer’ verwacht, toen na de herfst, maar inmiddels is het al lente.

De commissie buigt zich al die tijd over de vraag of de Universiteit Leiden de banden met Israëlische instellingen moet verbreken. Eerder adviseerde de commissie al wel om de uitwisselingsprogramma’s met twee Israëlische universiteiten op te schorten. Het college nam dat advies - anderhalve maand later - over.

Bij de demonstranten is het geduld op: zij willen dat de universiteit ook de overige banden verbreekt. Wanneer collegeleden Sarah de Rijcke, Luc Sels en Timo Kos bij de vergaderzaal arriveren, blijven ze voor de deur staan om te luisteren naar de boodschap die een van de studenten voorleest.

‘Wat zijn jullie al die tijd aan het doen in jullie gesloten kamers? Hoe veel bloed wil de universiteit aan de handen hebben?’ vraagt die zich hardop af. ‘Ondanks een staakt-het-vuren, is er geen vrede en is er geen vrijheid in Palestina. Tientallen Palestijnen, onder wie kinderen, zijn gedood sinds het uitbreken van de oorlog tegen Iran.’

Daarnaast vinden de activisten dat de universiteiten in Israël niet neutraal zijn, maar ‘diep zijn verankerd in structuren die de bezetting en de apartheid in stand houden’ en ‘diep zijn verweven met het militair-industriële complex van de staat’. Als voorbeelden leest de demonstrant voor: ‘Ze ontwikkelen surveillance-instrumenten en wapensystemen die de voortdurende belegering, onteigening en uitroeiing van het Palestijnse leven rechtstreeks ondersteunen.’

Volgens Students for Palestine is de Leidse universiteit ‘onderdeel van de genocidale machine’ zolang zij met deze instellingen blijft samenwerken middels onderzoeksverbanden, investeringen en uitwisselingsprogramma’s.

‘Wij, studenten, zitten in uw collegezalen, luisteren naar uw lessen over internationaal recht en diplomatie en zijn er intussen getuige van hoe onze eigen universiteit daar geen moer om geeft. Wij eisen dat de Universiteit Leiden alle institutionele partnerschappen met deze zionistische entiteit beëindigt. Verbreek de banden en doe het nu!’

Lawaai

Nadat de collegeleden de woorden hebben aangehoord, lopen zij zonder een woord te zeggen de vergaderzaal in. Daarbinnen wordt maandagmiddag echter niets besproken over de voortgang van het advies, zal later blijken.

Het weerhoudt de demonstranten er niet van flink lawaai te maken. Een uur lang scanderen ze teksten, stampen ze met hun voeten op de grond en trommelen ze met hun handen tegen de deur en het glas aan weerszijden ervan. De groep is weliswaar een stuk minder groot dan bij voorgaande demonstraties, maar het geproduceerde geluid is er niet minder om:

‘LU, PICK A SIDE!
JUSTICE FOR GENOCIDE! 
WE, WE WILL NOT REST!
FUCK YOUR RESEARCH JUST DIVEST!’

Als de raadsvergadering na anderhalf uur op zijn einde loopt en vice-collegevoorzitter Timo Kos naar buiten komt, houden de demonstranten zich ineens muisstil. Het is tijd om de hamvraag te stellen: waar blijft het advies van de commissie? 
Alle moeite ten spijt, moeten de studenten het doen met een povere reactie. Kos houdt het erbij dat het onderwerp pas ‘in de volgende vergadercyclus aan bod komt’. Wanneer die is weet hij niet uit het hoofd.

Mare deed meermaals een poging om de voorzitter van de commissie, hoogleraar criminologie Joanne van der Leun, erover te spreken, maar zij verwees in eerste instantie door naar het college. ‘Vragen over waar het proces staat horen daar terecht’, appt ze nadat ze niet aan de telefoon wil komen. ‘Zo is dat formeel gezien geregeld aan de universiteit.’

Universiteitswoordvoerder Mischa van Vlier kon de vraag echter niet beantwoorden. ‘De universiteit is immers de ontvangende partij van de definitieve versie van het advies, maar de verwachting is dat het binnenkort echt af is.’

Woensdagochtend vroeg Mare nogmaals aan commissievoorzitter Van der Leun naar de vorderingen. ‘We zijn momenteel een heel eind met ons advies’, reageert ze. ‘We hebben een groot aantal bronnen geraadpleegd en van alle projecten de onderzoekers gesproken.’

Bronnen melden aan Mare dat het advies zo lang op zich laat wachten, omdat er spanningen tussen de commissieleden zouden zijn. Van der Leun: ‘Er zijn in de commissie verschillende visies en zo hoort dat ook. Het verhaal over vertraging herken ik niet.’

Van Vlier zegt dat het niet aan de universiteit is om hier uitspraken over te doen. ‘Verhoudingen en zienswijzen binnen de commissie zijn een interne aangelegenheid. Bovendien opereert de commissie volledig onafhankelijk van het universiteitsbestuur.’