‘Is er iets mis met jullie oren?’ roept een tachtigjarige. In de Oranjerie van de hortus botanicus probeert hij zijn rumoerige jaargenoten tot stilte te brengen. Veertig mannen die in 1961 lid werden van het Leidsch Studenten Corps – nu Minerva – zijn zaterdag bijeengekomen voor hun dertiende lustrum.
Gehoorapparaten en wandelstokken verraden dat ze inmiddels op leeftijd zijn. Toch luisteren ze aandachtig naar elkaars powerpointpresentaties over hun leven na hun pensioen. Strak in pak stellen ze elkaar kritische vragen. Een enkeling maakt zelfs aantekeningen. Maarten Schutte vertelt hoe hij na zijn carrière als gynaecoloog professionals in de zorg ging opleiden. Maar ‘op een gegeven moment moet je ook ophouden omdat je een oude lul bent’.
Met de verhalen willen ze laten zien dat ‘mensen van dik in de tachtig niet alleen maar aan het bridgen of golfen zijn’, vertelt Rogier Chorus (83), die de samenkomst dit jaar organiseert. Hij heeft zojuist verteld over zijn leven in Mechelen. Samen met zijn vrouw begon hij een bed & breakfast in een monumentaal pand, deed onderzoek naar de historie en ontwikkelde een stadstour over de geschiedenis van Mechelse gevels. Hij maakte in zijn verhaal echter een grote fout, laat een jaargenoot hem achteraf weten: hij noemde eerst zichzelf en toen pas zijn vrouw.
Binnenvechten
Die ‘Leidse bek’ leerden ze bij het corps, vertelt Guus van Erp (84). Ze moesten ‘logisch en analytisch kunnen denken’ en verbaal net zo sterk zijn. Het lidmaatschap bij de vereniging ging niet enkel om kameraadschap en gezelligheid, maar ook om de vaardigheden die ze leerden, zoals welbespraaktheid. In hun eerste jaar moesten de mannen zich ‘binnenvechten’ op de sociëteit.
‘Daar moesten we stoel lullen: na binnenkomst aan een ouderejaars uitleggen waarom jij op zijn stoel moest zitten’, vertelt Eddy Bicker (83). ‘Dat raak je nooit meer kwijt.’ Zelfs na vijfenzestig jaar niet, dus. ‘De band die is ontstaan in de studententijd blijft bestaan’, zegt Frans van Wersch (83). ‘Het was toen echt een elitaire club. Die sfeer is wel veranderd. Het is nu veel ruimer, dat is heel goed. De mannen en vrouwen zijn ook niet meer strikt gescheiden.’
Hoe het er destijds aan toeging, is nu amper nog voor te stellen, zegt Van Erp. Dat begon al in de groentijd. ‘Dat ging met kaalgeschoren hoofden en slaan.’ De ontgroening ging gewoon door in het ziekenhuis, vertelt Bicker. Hij was met zijn hand in een kapot bierglas terechtgekomen. ‘Met de auto van het bestuur werd ik naar het academisch ziekenhuis gebracht, waar de toenmalige slag van de Oude Vier van Njord de chef van de polikliniek was. Ik werd begroet met de woorden: “Wat kom je hier doen?” Uiteindelijk heeft hij me wel geholpen en het toch even gehecht.’
De groentijd was een goede voorbereiding op de diensttijd, vinden beide mannen, al was de toelating tot het corps zwaarder. ‘Er werd toch wel erg gefeut’, zegt Van Erp. ‘Niet helemaal fris af en toe, dacht ik. Dat gebeurde in dienst natuurlijk niet.’
Wat er nu achter de gesloten deuren van de sociëteit plaatsvindt, wordt lang niet altijd gedeeld met de buitenwereld. Maar over hoe het er vijfenzestig jaar geleden aan toe ging, doen de heren graag een boekje open. ‘Het zijn verhalen waar je u tegen zegt’, aldus Van Erp.
Zo stond er bij hun inauguratie een olifant in de zaal. ‘De club die dat had gedaan heette Dazernes’, vertelt Bicker. ‘Dat waren Indische jongens. Die dachten: we moeten een olifant hebben.’ Van Erp: ‘Ze hebben een goederenwagon geregeld, zo is die in Leiden aangekomen. Ze belden toen de politie en zeiden: “Er staat een olifant in de goederenwagon en die willen we naar de sociëteit, kan dat?” Aanvankelijk wees de politie het verzoek af, maar uiteindelijk zeiden ze dat ze voor deze keer de olifant naar de sociëteit zouden begeleiden.’
Tram tegenhouden
‘Er gebeurden een hoop dingen die vandaag de dag niet meer zouden gebeuren’, zegt Bicker. In 1963 wist hij met zijn vrienden de grote leestafel van de sociëteit op de Breestraat naar het Rapenburg te krijgen. Dat is in zijn herinnering één keer gelukt. Van Erp weet toe te voegen dat ze diezelfde tafel ooit hebben gebruikt om de laatste blauwe tram, die toen nog door Leiden reed, tegen te houden. ‘Toen is die leestafel dwars over de Breestraat gezet’, herinnert inmiddels ook Bicker zich.
De studiedruk is met de jaren veranderd, zien Van Erp en Bicker. Van Erp studeerde rechten maar ‘hoefde daar niet zo hard voor te werken om dat af te maken’. De competitieve arbeidsmarkt is voor het gezelschap reden om een bijdrage van tienduizend euro te schenken aan het Leidse Scriptieprijzen Fonds, zegt Chorus bij de overhandiging van de cheque aan oud-rector magnificus Carel Stolker.
‘Het fonds is ooit opgezet door de lichting vier jaar boven ons en toen het bijna leeg was, hebben wij het overgenomen’, vertelt Chorus. Nu beheert het Leids Universiteits Fonds (LUF) het potje, dat het prijzengeld vormt voor de Leidse scriptieprijzen. ‘Op deze manier kunnen we iets terug doen voor de studenten van nu.’