Op 7 januari 2026 werd Renee Good in Minneapolis doodgeschoten door een agent van de Amerikaanse immigratiedienst ICE. Een paar weken later, tijdens protesten in de Amerikaanse stad tegen de acties van ICE, en nog sterker aangewakkerd door de dood van Good, werd ook Alex Pretti vermoord door ICE-agenten.

Het leidde tot landelijke verontwaardiging en protesten. Twee dagen na de dood van Pretti bracht Bruce Springsteen het protestlied ‘Streets of Minneapolis’ uit. 

Against smoke and rubber bullets
In the dawn’s early light
Citizens stood for justice
Their voices ringin’ through the night
And there were bloody footprints
Where mercy should have stood
And two dead, left to die on snow-filled streets
Alex Pretti and Renée Good

Een paar weken later volgde een tournee door de Verenigde Staten. Het kostte Springsteen, die op 23 september zijn 77 e verjaardag vierde, geen moeite om een concert te vullen met protestliederen. Sinds de jaren tachtig zingt hij over politieke onderwerpen.

Met songtitels als ‘Death to My Hometown’, ‘No Surrender’, ‘Darkness on the Edge of Town’ en ‘Murder Incorporated’ was het geen bijzonder opbeurende lijst, aldus Sander Bax, hoogleraar contemporaine Nederlandse literatuur en cultuur in een transnationale dynamiek.Hij geeft donderdag een college in Café Caat over het protestlied, waarin hij Springsteens setlist uit de ‘Land of Hope and Dreams’-tour bespreekt.

‘American Skin’ schreef Springsteen in de jaren negentig. ‘Het gaat heel expliciet over de politiemoord op Amadou Diallo, een ongewapende student uit Guinea, moorden zoals we die helaas veelvuldig zien in Amerika en die tegenwoordig ook in Nederland voor lijken te komen.’

Het nummer ‘Land of Hope and Dreams’, waarnaar de tour is genoemd, is oorspronkelijk geen protestlied. ‘Het bevat elementen van een liefdeslied, het raakt aan troost en bescherming, heeft een religieuze dimensie. Maar nu krijgt het een andere betekenis. We hadden een mooi land, dat land wordt ons afgepakt. Dus we hebben een droom van een andere toekomst nodig, ofwel een land of hope and dreams.’

Volgens Bax is The Boss de juiste man op de juiste plek. ‘Maar ik spreek hier als fan, hè? Hij denkt al zijn hele oeuvre lang na over wat het betekent om Amerikaans te zijn. Hij onderzoekt het land en zingt over normale mensen. Hij heeft een soort symbolische expertise die hij kan inzetten door te zeggen: datgene wat ik al die tijd heb opgebouwd, wordt nu aangevallen dus dat wil ik verdedigen. Zijn oeuvre geeft hem momentum.’

Trump’s federal thugs beat up on
His face and his chest
Then we heard the gunshots
And Alex Pretti lay in the snow dead
Their claim was self-defense, sir
Just don’t believe your eyes
It’s our blood and bones
And these whistles and phones
Against Miller and Noem’s dirty lies

Vanuit zijn achtergrond als neerlandicus vindt Bax het lyrische aspect van de zanger fascinerend. ‘Ik probeerde deze week zelf wat nummers van Springsteen op mijn gitaar te spelen. Ze hebben maar drie akkoorden, dus zo moeilijk moet het niet zijn om te maken, denk je dan.’ 

Maar met die eenvoud weet de muzikant precies het goede sentiment aan te wakkeren bij zijn publiek. Zo spreekt hij de stad Minneapolis persoonlijk aan, appelleert aan het gemeenschapsgevoel door de zowel de straten als de namen van de slachtoffers expliciet te benoemen. 

‘Een protestlied is bedoeld om meegezongen te worden op een protestbijeenkomst’, zegt Bax. ‘Hij speelde het nummer de eerste keren ook tijdens demonstraties in Minneapolis. Je hebt een collectieve chant nodig, die mensen goed mee kunnen zingen.’

In our chants of “ICE out now”
Our city’s heart and soul persists

‘Let me hear you!’, roept Springsteen tijdens een optreden in Minneapolis. ‘ICE OUT NOW!’, roept het volle stadion terug naar de zanger. ‘Bijna’, zegt Springsteen met een lachje op zijn gezicht. ‘In our chants of…’, zingt hij nogmaals. ‘ICE OUT NOW!’ schreeuwt het stadion terug, gebalde vuisten en telefoonlampen in de lucht.

Bax: ‘Doordat hij een gevoel van gemeenschap creëert, ontstaat er een element van troost en samenzijn. Je geeft mensen een stem.’ Dat is vooral belangrijk om het gematigde midden op te schudden, volgens de hoogleraar. ‘Zij zijn in de meerderheid, maar blijven eigenlijk altijd stil.’

‘Kijk, in Europa worden zijn nummers vaak goed ontvangen, maar de VS is natuurlijk nog veel meer gepolariseerd. Springsteen heeft zich expliciet met de Democratische partij verbonden, hij speelde zelfs op de inauguratie van Joe Biden. Ik verwacht niet dat er veel radicale Republikeinen in Springsteens publiek staan. Het schijnt wel te kunnen, maar dan moet je niet naar de teksten luisteren, denk ik.’

Uiteraard reageerde Trump negatief op het protestlied. ‘Bad, and very boring singer, Bruce Springsteen, who looks like a dried up prune’, foeterde de president op zijn eigen socialmediaplatform Truth Social. ‘MAGA should boycott his overpriced concerts, which suck.’ 

Bax: ‘Toen ik het nummer voor het eerst hoorde, kreeg ik een brok in mijn keel. In the heat of the moment, toen de onrust op zijn hoogst was net na de moorden, heb ik wel eens gedacht: loopt hij hiermee geen gevaar? Natuurlijk heeft Springsteen de status om dit te kunnen doen, maar dat is niet vanzelfsprekend. Het vereist moed. Als je eenmaal zo’n statement hebt gemaakt, dan moet je dat ook doorzetten. Je kan niet meer terug.’

Sander Bax, Bruce Springsteens Land of Hope and Dreams – het protestlied in de 21ste eeuw. Studium Generale, donderdag 24 september, Café Caat, 19:30 - 21:00 uur (uitverkocht)