Nieuws
Waarom weert Nijmegen de extreemrechtse GNSV wél?
Het college van bestuur wil geen haast maken met het weren van de extreemrechtse Groot-Nederlandse Studentenvereniging (GNSV). Er moeten eerst heldere richtlijnen komen. ‘Anders krijg je dat als een boemerang terug in je gezicht.’
Vincent Bongers
donderdag 29 oktober 2026
Stand van de GNSV tijdens een eerdere El Cid. Foto Walter Herfst

In september publiceerden de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) en de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) een rapport waarin de GNSV de kwalificatie extreemrechts krijgt. De veiligheidsdiensten waarschuwden ook dat universiteiten de vereniging normaliseren door ze te laten deelnemen aan universitaire activiteiten.

De GNSV stond de afgelopen jaren op de informatiemarkt tijdens de El Cid. Tegen deze deelname kwamen protesten en de medezeggenschap riep het college op de vereniging te weren. Ook de Leidse gemeenteraad zou graag zien dat de universiteit de organisatie uitsluit.

Het college van bestuur wil de vereniging tot nog toe niet uitsluiten omdat daarvoor geen juridische grond zou zijn. Wel beloofde het college de richtlijnen voor deelname aan de markt mogelijk te herzien.

De Radboud Universiteit Nijmegen besloot naar aanleiding van het recente rapport van de veiligheidsdiensten wel meteen om de GNSV niet langer toe te laten tot activiteiten. Leiden volgt dat besluit niet.

Besluitvorming

Tolga Güneri van personeelspartij FNV wilde maandag tijdens de universiteitsraad weten of het rapport van de AIVD en de NCTV ‘impact heeft gehad’ op de besluitvorming rond de GNSV. ‘Zeker omdat het Radboud vervolgens heeft besloten om de vereniging te weren’, zei Güneri. ‘Het rapport was toch een hint, hint, nudge, nudge aan het adres van universiteitsbesturen.’

‘We zijn de richtlijnen voor de deelname aan de infomarkt opnieuw aan het bestuderen’, reageerde rector Sarah de Rijcke. Het rapport speelt daar ook een rol in. ‘We zijn versneld aan het kijken naar de risico’s die zijn aangegeven door de veiligheidsdiensten.’

‘Als je zo’n uitspraak doet en de grondslag ontbreekt, dan ondergraaf je je eigen besluit’

Het college wil echter niet alleen deelname aan de markt onder de loep nemen. ‘We hebben de afdeling studenten- en onderwijszaken gevraagd om onderzoek te doen naar de regels en procedures rond organisaties en verenigingen. Waar moeten die allemaal aan voldoen om universitaire faciliteiten te mogen gebruiken?’

De Rijcke beloofde dat herzieningen en regels ruim voor de aankomende El Cid worden geïmplementeerd.

Güneri vroeg waarom Leiden langzamer handelt dan Nijmegen. ‘Waarom durven zij het wel aan om de GNSV te weren?’ De Rijcke: ‘Dat verhaal daar ligt complexer, maar laten we het niet over het Radboud hebben. We beperken ons tot Leiden.’ Vice-collegevoorzitter Timo Kos vulde aan: ‘Wat er in de media staat, is iets anders dan het besluitproces van het Radboud.’

Een woordvoerder van de Radboud Universiteit laat desgevraagd aan Mare weten dat het rapport wel degelijk de reden is dat de GNSV voortaan wordt geweerd.

Stellingname

Gerrit Schaafsma van personeelspartij LAG wilde dat het college stevig stelling nam tegen de vereniging: ‘Is het college in principe van plan om organisaties als GNSV te weigeren? Kunnen we daar een helder antwoord op krijgen?’ De Rijcke: ‘Met die uitspraak moeten we nog even wachten.’

Kos: ‘De intentie begrijpen we heel goed. Alleen als je zo’n uitspraak doet en de grondslag ontbreekt, dan ondergraaf je mogelijk je eigen besluit. Uiteraard wijzen we discriminatie en uitsluiting af. Dat hebben we al meerdere keren duidelijk gemaakt in de raad. Maar de vraag aan ons als bestuur is: kunnen we grondslagen vinden om verenigingen te weren die ook standhouden bij de rechter? Kun je dat niet, dan krijg je dat als boemerang terug in je gezicht.’

‘Ik vind dat je als universiteit geen neutraal platform kunt zijn’, concludeerde De Rijcke. ‘Er moeten heldere regels en richtlijnen zijn waar de universiteit zich aan moet houden. Vaststellen waar je als organisatie voor staat is soms gekmakend procedureel, en dat is heel vervelend. Maar om een langetermijneffect te bereiken is het nodig.’