‘Ik ben niet zo’n pornokijker’, zegt Arnout Lems (54). ‘En was dus ook niet heel erg bekend met het aanbod. Ik heb voor pornosites betaald en werd er meteen verschrikkelijk ingeluisd. Dan zegde ik net iets te laat op en moest voor een hele maand betalen.’
Lems is zanger en componist van het queer vocaal kwartet Or Sebastian, dat verder bestaat uit zangers en acteurs Timo Tembuyser, Dominic Kraemer en Felix Schellekens. De groep treedt 6 september op tijdens Pride Leiden in Café Caat in de Stadsgehoorzaal.
‘Voor onze EP Gay Porn Suite heb ik eindeloos door gay pornofilms zitten scrollen en zette steeds het beeld stil om dialogen op de schrijven’, gaat Lems verder. ‘Ik zocht niet naar seksscènes maar naar rare gesprekken.’
De EP begint met ‘Three Bromo Dances’ waarin het kwartet merkwaardige tekstflarden zingt. Soms duikelen de stemmen over samples uit de groezelige films heen, wat een mooi bevreemdend effect geeft.
‘We hebben enorm veel gelachen’, vertelt Schellekens (35), die ook is aangeschoven bij het gesprek. ‘De acteurs doen casual, terwijl er tegelijkertijd ontzettend veel spanning is.’
Lems: ‘Een van de video’s ging over een nieuw sex positive holiday resort dat nog weinig publiek trekt. Een mega gespierde man klaagt dat hij de enige gast is. Vervolgens probeert al het personeel hem het ehm… naar de zin te maken, om een goede review te krijgen. Eerst gaat de conciërge aan de slag, dan de fotograaf en het eindigt met de manager. Die nietszeggende eerste dialogen zijn grappig: ze gaan nooit over seks, maar moeten toch naar de daad leiden. We breken de teksten steeds af voordat de seks begint.’
Schellekens: ‘Maar er zitten ook fragmenten in van mannen die wat pesterige en dwingende opmerkingen maken. Echt van die clichés, die zijn heel grappig als ze uit de context zijn gehaald.’
Lems: ‘Zinnen als: “You make sure that you please me, won’t you?”’
De kiem voor Or Sebastian werd acht jaar geleden gelegd, schetst Schellekens. ‘We werkten met zijn vieren mee aan de voorstelling 8:Metamorphosis, een dansopera van het Internationaal Theater Amsterdam. Onze zangachtergronden verschillen, maar op een of andere manier komt er toch een gezamenlijke sound uit. Op een bepaald moment besloten we het kwartet een naam te geven. Dit jaar hebben we de stap genomen om eigen werk te maken.’
Lems: ‘Toen we met zijn vieren begonnen met zingen, was de homoseksuele identiteit ook iets wat voor verbinding zorgde.’
Schellekens: ‘We hadden het vaak over queer-thema’s en over het leven in een wereld die in eerste instantie niet voor jou lijkt gemaakt. Dat zit ook in de muziek die Arnout componeert, en in de covers die we doen. Vaak zijn zaken heel strak en rigide, wij willen het fluïde maken. De warmere kant laten zien.’
Lems: ‘Een van de inspiraties voor de suite is een stuk waarin Felix speelde over een rechtszaak in Nederland tegen homoseksuelen in de achttiende eeuw.’
Schellekens: ‘Dat was het stuk Stille zonde/The Dirty Work over de sodomietenvervolging in 1730. Ik speelde Pieter van Steyn, een jongeman die vanwege zijn homoseksualiteit werd opgehangen. Er waren in dat jaar meer slachtoffers, echt een zwarte bladzijde in de Nederlandse geschiedenis. Van Steyn werd gemarteld tijdens de verhoren om zo een bekentenis af te dwingen. Je ziet zijn handtekening onder die stukken steeds bibberiger worden. Hij gaat steeds slechter schrijven omdat hij helemaal kapot is gemaakt. Toen ik dat zag, moest ik echt huilen.’
Lems: ‘Felix zei dat het voelde alsof die slachtoffers zijn voorouders zijn. Dat gevoel heb ik dus ook.’
Schellekens: ‘Die jongen aan de galg had ik kunnen zijn. Het is echt nog niet zo lang geleden. Onlangs zag ik op de tentoonstelling ‘Queer Amsterdam, de roze stad’ rouwkaarten van mensen die zijn overleden aan aids. Het raakt me enorm dat een hele generatie is uitgeroeid. Er zijn zoveel stemmen weggevallen die voor mij een voorbeeld hadden kunnen zijn.
‘Door een werk te maken over gay porn, dat gaat over mannen en intimiteit, maar ook over hoe mensen neerkijken op porno en seks, willen we een soort van statement maken voor de volgende generatie. En juist door dat onderwerp te verheffen met klassieke zang, krijgt het iets hemels en moois. Zo wordt er van porno een juweel gemaakt.’
Lems: ‘Je wilt niet gereduceerd worden tot je seksleven. Je homo-identiteit is veel meer dan dat, natuurlijk. Maar als een soort vlucht naar voren kozen we ervoor om het eerst maar eens vooral over seks te hebben. Dan is dat thema vast uit de weg.’
Schellekens: ‘Mijn queer-identiteit is constant in beweging. ‘Sinds ik uit de kast ben, is het traditionele heteroseksuele plan dat klaarlag weg’: trouwen met een vrouw en kinderen krijgen. Dat is verfrissend. Ik kan doen wat ik wil en spelen met mijn mannelijke en vrouwelijke kant. In de sportschool kan ik een echte dude zijn, maar op toneel vertolk ik bijvoorbeeld ook heel vrouwelijke mannen. Daar geniet ik van.
‘Aan de andere kant is het shocking om te zien dat de agressie tegen homo’s weer toeneemt. Laatst stond ik te zoenen met een date en kwam er een groep langs die zoveel naars tegen ons riep. We stopten met zoenen maar wilden ook niet naar hen kijken. Dat was zo’n naar moment. Wat moet je doen? Reageren of toch maar negeren?’
Lems: ‘Ik loop met mijn vriend overal hand in hand. Er is ons nooit iets overkomen, tot twee weken geleden. Ik nam hem mee naar Zwijndrecht, waar ik ben opgegroeid. Een jongen van een jaar of veertien riep iets als: “Vuile vieze homo!” Toen wist ik weer precies waarom ik daar als zeventienjarige absoluut weg wilde. Maar we moeten ons niet blindstaren op het negatieve. Er is een ontzettend grote groep die niet zo is.’
Or Sebastian, Gay Porn Suite, A capella concert
Café Caat, zondag 6 september, 15.30 - 16.20
€ 18 (jongeren tot 30, € 12)
