Museumnacht Leiden werd in 2008 voor het eerst georganiseerd door leden van studentenvereniging Quintus, die nog steeds de organisatie in handen heeft. Bezoekers kunnen tot 1 uur ’s nachts onder meer buikdansen in de Hortus Botanicus, sumoworstelen bij het Sieboldhuis en lasergamen in de Pieterskerk. Daarnaast zijn er lezingen en optredens van bands.
‘Dit lustrumjaar werken we voor het eerst met een thema: kracht’, vertelt Sanne Doorenbosch van de organisatie. ‘Daar hebben we voor gekozen omdat er zo hard op subsidies voor musea gekort wordt. Het doel is om de kracht van musea deze nacht te laten zien. Elk museum sluit met haar acts aan bij een subthema, zoals verleidingskracht in de Hortus en belevingskracht in het Sieboldhuis.’
Raskenmerken
Promovendus Jaap Cohen, verbonden aan het NIOD Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies, geeft tijdens Museumnacht een minilezing in Museum Boerhaave over Portugese Joden die met wetenschappelijke argumenten hun deportatie tijdens de Tweede Wereldoorlog probeerden te voorkomen.
‘De Portugese Joden in Nederland, van wie de voorouders eind 16e eeuw uit Portugal en Spanje naar Nederland vluchtten, probeerden te bewijzen dat ze raskundig gezien niet Joods waren. Dat deden ze bijvoorbeeld door aan te tonen dat hun voorouders, voordat ze naar Nederland kwamen, met de katholieke bevolking op het Iberisch Schiereiland gemengd waren. Verder werd er onderzoek gedaan naar onder meer de grootte van de schedel en de lengte van de neus. Die raskenmerken werden vergeleken met de eigenschappen van de Asjkenazische Joden, die oorspronkelijk uit het oosten kwamen. Zo probeerden ze aan te tonen dat ze anders waren.’
Maar hoe succesvol waren de Portugese Joden met hun argumenten? ‘Aanvankelijk waren de Duitsers wel ontvankelijk voor de raskundige theorieën die werden aangedragen. Als je kon bewijzen dat zeven van je overgrootouders raszuivere Portugezen waren, kon je op een speciale lijst komen die je voorlopig vrijstelling van deportatie gaf. In 1944 werden deze Portugese Joden uiteindelijk ook gedeporteerd. Maar, dat was wel twee jaar nadat de grote deporaties van Joden begonnen, en dus hadden ze wel meer tijd om onder te duiken.’
Jazzy Cullum
Piccadilly Circus is een Leidse jazzband die in 2007 werd opgericht op de studentenvereniging Quintus. Zangeres Laura Meershoek: ‘We begonnen de band met vijf Quinten, maar ondertussen zitten er ook niet-leden bij. Aanvankelijk traden we veel op binnen de vereniging, maar sinds een half jaar spelen we ook op andere plekken, zoals het LVC en Biercafé Olivier. We zijn een beetje aan het opgroeien van een studentenband naar een echte band.’
De zevenkoppige band, die tijdens Museumnacht in Museum Volkenkunde te vinden is, speelt covers van popnummers. ‘We spelen niet echt pure jazz, maar wel jazzy nummers. We hebben bijvoorbeeld Jamie Cullum en Amy Winehouse gecoverd. Aan die nummers geven we dan onze eigen draai.’ Laura Meershoek kijkt uit naar Museumnacht: ‘Het wordt heel gezellig, we gaan lekker swingen onder de sterren!’