‘Student moet zich beter informeren’ Onderzoek naar motivatie eerstejaars, waarvan jaarlijks een kwart afhaakt
Door een betere voorlichting bij de studiekeuze kan de uitval van eerstejaars studenten in hoger onderwijs flink worden verminderd.
DOOR VINCENT BONGERS Dat blijkt uit de eerste onderzoeksresultaten van de Startmonitor 2009, een rapportage van het Nijmeegse onderzoeksbureau ResearchNed over studiekeuze en studiesucces.
Elk jaar valt ongeveer een kwart van de eerstejaars uit. Volgens onderzoeker Jules Warps van ResearchNed ziet het grootste gedeelte van de studenten die uitvallen in hun eerste jaar een verkeerde studiekeuze als belangrijkste oorzaak.
‘De studie blijkt toch anders dan verwacht’, zegt Warps. ‘Of studenten weten eigenlijk nog niet goed wat ze willen. Slechts een kwart van de uitvallers vond de studie te zwaar. 60 Procent van de eerstejaars vindt van zichzelf dat ze goed hebben nagedacht over hun studiekeuze.’
Bijna 9500 studenten van hogescholen en universiteiten deden mee aan het onderzoek. Ruim 3800 van hen konden tot het einde van het studiejaar of het moment dat ze stopten worden gevolgd.
Volgens de onderzoekers is er een groot verschil tussen de studenten die na een jaar doorgaan met hun opleiding en studenten die voor die tijd zijn afgehaakt. Uitvallers zijn slechter geďnformeerd, bepalen later hun keuze, zijn daarvan minder overtuigd en hebben een lagere motivatie. Bovendien kiezen ze niet zozeer vanwege interesse in de opleiding en de latere beroepen maar vanwege het uitzicht op een hoog salaris of de toekomstige status.
Studenten die wel een juiste keuze maakten zijn intensiever door hun vooropleiding in hun keuze begeleid en vaker door hun hoger-onderwijsopleiding ontvangen met een persoonlijk welkomstgesprek. In het voortgezet onderwijs kan al veel onnodig leed voorkomen worden, aldus onderzoeker Warps. ‘Ik denk dat het goed zou zijn als scholieren in hun examenjaar eens gevraagd wordt om eens heel duidelijk te motiveren welke studie ze willen kiezen en waarom ze dat willen. Dat voorkomt ellende bij de vervolgopleiding als leerlingen echt nadenken over studiekeuze. Dat gebeurt nu nog te weinig.’
Ook een jaar reizen of werken voor de aanvang van een studie is volgens hem geen slecht idee. ‘Studenten die er een periode uit zijn geweest weten beter wat ze willen.’
Hij is voorzichtig over de uiteindelijke winst die met een betere begeleiding en voorlichting kan worden behaald. ‘Een deel van de studenten zal zich altijd slecht informeren en niet gemotiveerd zijn.’
