DOOR VINCENT BONGERS Op het grasveldje voor het Da Vinci College in Leiden is op donderdagmiddag met dranghekken een protestplek afgebakend. En stuk of dertig demonstranten neemt zonder morren plaats achter de barrière. De politie heeft acht agenten geposteerd naast de ingang. Hun inzet zal niet nodig blijken te zijn. In een fietsaanhangwagentje van een van de actievoerders liggen geen rotte tomaten en eieren maar slechts borden met protestleuzen tegen het afschaffen van de basisbeurs en de bezuinigingen op het hoger onderwijs.
Toen in heel Nederland studenten collegezalen en bestuursgebouwen bezetten om te protesteren, bleef het in Leiden stil. Donderdag zouden Leidse studenten een kans krijgen om alsnog een groot statement te maken bij het bezoek van minister Plasterk aan een aantal scholen in de stad. De minister koos echter op het laatste moment voor een bezoek aan de bezetters van twee collegezalen van de Erasmusuniversiteit in Rotterdam. De actievoerders moeten het doen met staatsecretaris van onderwijs Sharon Dijksma.
‘Heel toevallig’, sneert natuurkundestudent Stefan Beck, één van de organisatoren van de demonstratie. ‘Het is een politiek spel’, weet Han Dirks, rechtenstudent en SP-gemeenteraadslid. ‘Plasterk is ingeseind door de PvdA-politici in Leiden. Hij wist dat er protestactie zou komen en vervolgens dacht hij: “Oeps, oeps dat moeten we niet hebben.”’
‘Er was gevraagd of we verkleed als zwerver of als prostituee hier naar toe zouden komen’, zegt Janet van Egmond, die psychologie studeert. ‘Prostitutie is een grens die ik nooit zal bereiken. Maar met dit beleid zie ik me nog wel als zwerver eindigen.’ Samen met student biomedische wetenschappen Tom van Bavel is ze onder een oude paarse slaapzak gekropen. Naast hen ligt een sjofele boodschappentas. Van Bavels gezicht krijgt met schmink wat baardstoppels. ‘Helaas is het blijkbaar nodig om deze manier de aandacht te trekken’, zegt hij.
‘De staatssecretaris krijgt het boek Misdaad en Straf van Fjodor Dostojevski’, zegt Dirks. ‘Dat gaat over een student die steeds armer wordt en uiteindelijk uit pure ellende zijn hospita vermoordt. Dat mag in Nederland zeker niet gebeuren. Het komt uit mijn eigen collectie, maar dat is het zeker waard.’
Cyrelle Kasel, student geschiedenis vindt dat de regering studenten dwingt om nog meer te lenen. ‘Zo bouwen ze een nog groter schuld op. Het hoger onderwijs wordt steeds ontoegankelijker.’ Net als de ander betogers schrijft ze voor Plasterk en de rest van het kabinet een protestboodschap in Misdaad en Straf.
Als Dijksma rond drieën verschijnt, joelen de betogers. ‘Het is goed dat jullie je laten horen’, zegt de staatssecretaris. ‘Maar ik kan niets zeggen over de plannen.’ Tevergeefs probeert Beck haar tot een discussie te bewegen. Dirks overhandigt dan maar de klassieker van Dostojevski.‘Ik zal er uit voorlezen in het kabinet’, belooft Dijksma. En weg is ze.
Enkele scholieren zijn solidair met de studenten. ‘Ik vind het gezellig om erbij te zijn’, zegt Axel Plank, die in 4 havo zit. ‘Maar ik sta ook achter de protesten.’ Om half vier zijn de meeste demonstranten vertrokken. Ondanks de lage opkomst zijn de organisatoren tevreden. ‘Dit is ook pas het begin’, zegt Dirks. ‘Het worden nog een hete lente en zomer.’
