Ineens sloeg maandag de vlam in de pan op verschillende universiteiten. Studenten in verschillende steden besloten in actie te komen tegen op stapel staande bezuinigingen in het hoger onderwijs en de dreigende afschaffing van de basisbeurs.
DOOR VINCENT BONGERS Het bestuursbureau van Universiteit van Utrecht werd bezet. En studenten namen onder andere in Rotterdam, Amsterdam en Nijmegen bezit van collegezalen. In Leiden was de actie een stuk minder spectaculair. Slaapzakken en voedselpakketten waren niet nodig. Een klein groepje studenten hield het maandag bij flyeren.
De landelijke acties worden gecoördineerd door Comité SOS, een netwerk van ongeruste studenten die een noodsignaal willen afgeven tegen de bezuinigingen op het hoger onderwijs. Er is een aantal maanden geleden ook een Leids organisatie opgericht: SOS Leiden. Er zijn rond de twintig studenten aan verbonden.
‘We wilden maandag een spandoek aan het Kamerlingh Onnes Gebouw van de faculteit Rechten ophangen’, zegt student natuurkunde Stefan Beck van SOS Leiden. ‘We hebben aan de receptie gevraagd of dat mocht. Maar we kregen na wat heen en weer getelefoneer uiteindelijk geen toestemming.’
Toen besloot de organisatie om dan maar dinsdagochtend vroeg een illegaal spandoek te ontrollen aan het KOG, maar ook dat ging niet door. ‘We zouden een spandoek elders uit het land krijgen’, zegt Beck. ‘Maar iemand is vergeten hem mee te nemen. Later hebben we alsnog een ander spandoek geregeld. Maar dat was te groot voor onze groep om op te hangen.’
Deze tegenslag houdt SOS Leiden echter niet tegen. Vandaag organiseren ze een demonstratie. ‘Plasterk komt ’s middags naar het Leonardo Da Vinci College’, zegt SP gemeenteraadslid en rechtenstudent Han Dirks. ‘Wij roepen studenten op om ook te komen en hun ongenoegen te uiten over het beleid van Plasterk. Bij voorkeur verkleed als zwerver. Want Plasterk veroordeelt studenten tot de bedelstaf.’ De demonstratie zal om half drie bij de school van start gaan.
Dat het nog niet zeker is hoe de bezuinigingen uit gaan vallen, vormt geen belemmering voor SOS Leiden. ‘We willen studenten vooral bewust maken van wat er allemaal op stapel staat’, zegt Han Dirks over de timing van de landelijke actieweek. ‘De voortekenen zijn slecht. Er gaat twintig procent bezuinigd worden op het hoger onderwijs. Het is vrijwel zeker dat de basisbeurs gaat verdwijnen. Studenten komen steeds meer met de rug tegen de muur. En het afschaffen van de basisbeurs zorgt ervoor dat kinderen van ouders met een laag inkomen nauwelijks kunnen studeren.
Ook in Leiden wordt de situatie steeds slechter volgens Dirks. ‘Ik zie dat de collegezalen steeds voller worden en dat er steeds meer maatregelen worden genomen om studenten sneller te laten studeren. Het moet goedkoper maar niet beter. Dat is verschraling.’
Beck: ‘Van een kale kip kun je niet plukken. Er is in de laatste twintig jaar alleen maar bezuinigd op het hoger onderwijs. Dan kan Plasterk wel zeggen dat dit kabinet meer uitgeeft dan het vorige. Maar hij vermeldt niet dat er al twintig jaar bezuinigingen aan zijn vooraf gegaan. En als je kijkt naar de uitgaven per student dan zijn die alleen maar omlaag gegaan.’
