Onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum hebben een vaccin ontwikkeld voor de behandeling van een voorstadium van schaamlipkanker.
Er zijn grofweg 130 soorten humaan papillomavirus, en de meeste daarvan zijn onschuldig. Van een paar andere krijg je wratjes, en weer andere varianten zijn kankerverwekkend. Het Leidse vaccin helpt tegen een variant van het laatste type: HPV-16. Het vaccin is gebaseerd op ‘lange synthetische peptiden’: stukjes nagemaakt viruseiwit die het immuunsysteem stimuleren.
De resultaten zijn na te lezen in het vooraanstaande geneeskundige tijdschrift New England Journal of Medicine. De onderzoekers behandelden negentien patiëntes met zogeheten vulvaire intraepitheliale neoplasie, een branderige en pijnlijke aandoening aan de schaamlippen die zich kan ontwikkelen tot kanker. Bij negen van hen verdwenen de klachten en het virus volledig, en waren die twee jaar later nog steeds weg. Bij zes andere patiëntes was er geen genezing, maar wel een duidelijke verbetering.
HPV-16 is één van de soorten waartegen eerder dit jaar alle twaalfjarige meisjes ingeënt moesten worden: behalve schaamlipkanker kan het virus ook baarmoederhalskanker veroorzaken. Onduidelijk is of de Leidse peptidenprik ook werkzaam is tegen baarmoederhalskanker. In theorie zou dat wel moeten, maar de medische praktijk is weerbarstig – zeker in het kankeronderzoek. Zelfs als het werkt, zal het nog jaren duren voordat deze experimentele prik is uitgewerkt tot iets dat elke patiënt kan krijgen.