‘Het zijn allemaal zakkenvullers! De rijken moeten voor de crisis betalen!’
FOTO: Marc de Haan
‘Plasterk, hoe duur was die das?’ Ondanks verdeeldheid belangengroepen protesteren honderden studenten
Dilemma: mogen studenten protesteren als iedereen moet inleveren? Drie van de vier belangenorganisatie vonden van niet. Toch kwamen er dinsdag zo’n 800 studenten naar Den Haag. ‘Verzet is altijd nuttig.’
DOOR EILEEN BOSMAN Al op Leiden Centraal wordt er gespeculeerd over een complot. De trein naar Den Haag heeft ruim een kwartier vertraging. ‘De NS werkt vast samen met Plasterk’, zegt Geert Roekaerts, student life science and technology. Met ruim 800 andere studenten gaat hij vandaag, dinsdag, demonstreren tegen de plannen van de overheid om het hoger onderwijs te korten en de studiefinanciering te bevriezen voor de komende twee jaar.
Nu bedraagt de basisbeurs voor de gemiddelde uitwonende student 259,76 euro gedurende vier, soms vijf, jaar. Normaal gesproken wordt het bedrag jaarlijks aangepast aan de inflatie. Maar minister Plasterk van Onderwijs wil dit nu, als bezuiniging, bevriezen. Dit kost de student enkele euro’s per maand.
De vraag is of dat bedrag een protest rechtvaardigt. De Landelijke Studenten Vakbond (LSVb) vond uiteindelijk van wel, als enige. Het Interstedelijk Studenten Overleg (ISO), universiteitenvereniging VSNU en de HBO–raad trokken zich op het laatste moment terug omdat de nadruk van de betoging te veel zou liggen op de studiefinanciering, en te weinig op de broodnodige investeringen in het hoger onderwijs. ‘Het is niet de tijd om te demonstreren’, vindt ISO-voorzitter Henno Horssen. ‘Iedereen wordt getroffen door de crisis.’
Toch weet de LSVb honderden studenten op de been te brengen. Het Lange Voorhout vult zich met een boze massa, inclusief spandoeken met anti-leuzen. ‘Belast de rijken, tel uit je winst’ staat er naast de afbeelding van het spel monopolie. Aan de rand van de massa hebben studentes zich verkleed als hoeren. Eén van hen houdt een bord omhoog met de tekst: ‘Ik betaal anaal mijn doctoraal.’ Cyrelle Faile, van de theaterschool in Utrecht licht toe: ‘Ik kan straks mijn tweede studie niet betalen en in de prostitutie valt snel veel geld te verdienen.’
Ferdinand Oehme, student psychologie: ‘Verzet is altijd nuttig, je moet voor je principes strijden!’ Daan van Bloois, student geschiedenis: ‘Ik vind het schijnheilig. Overal wordt geld aan uitgegeven. Ze moeten niet meer het braafste jongetje van de klas willen zijn en meedoen aan alle vredesmissies, maar juist investeren in hoger onderwijs.’ Max Lingen, student geschiedenis aan de UvA, heeft een megafoon bij zich om zijn leuzen hoorbaar te maken. ‘Het zijn allemaal zakkenvullers! De rijken moeten voor de crisis betalen!’
De demonstratie, waarin een hoorcollege wordt nagebootst, verloopt vlekkeloos. De massa is boos, maar ook weer niet zó boos. Tijdens de spreekbeurten van Amsterdamse collegevoorzitter Karel van der Toorn en Kamerleden Agnes Kant, Mariëtte Hamer en Boris van der Ham probeert af en toe iemand vanaf de zijlijn ‘Actie! actie!’ in te zetten. Maar slechts een handjevol mensen reageert hierop. Iedere spreker, voor of tegen de maatregelen, krijgt na afloop een hartelijk applaus én een fles wijn.
Als Plasterk het podium opklimt, klinkt er boegeroep. Als een van de demonstranten ‘Hoe duur was die stropdas?’ roept, wordt er gelachen. LSBv-voorzitter Gerard Oosterwijk overhandigt de minister een ingelijste manifest. Nadat Plasterk heeft gezegd dat hij niks kan garanderen – ‘garanties krijg je alleen bij de aankoop van een koelkast’ - krijgt ook hij een fles wijn mee. Maar als hij het podium wil verlaten, verandert het applaus in gejoel. ‘Ach’, zegt Oosterwijk. ‘Nu vergeet hij het manifest ook nog!’ Snel draait Plasterk zich om en neemt het aan. ‘Ook de student moet inleveren’, zegt de minister na afloop. ‘Ik ben blij dat de ze het breder trekken dan alleen klagen over de studiefinanciering.’
‘Jongens’, zegt Oosterwijk als het hoorcollege is afgelopen. ‘Willen jullie rustig de zaal verlaten en je rommel meenemen? Bedankt!’ Langzaam druipen de studenten af.
