De opkomstpercentages voor de universitaire medezeggenschapsraden schommelen al jaren tussen de vijftien en twintig procent. Dat is veel te laag, oordeelde het college van bestuur dat daarom op verzoek van de universiteitsraad de werkgroep ‘Elektronisch Stemmen’ instelde. Volgens de universiteitsraad kan het stemmen per computer de kiesdrempel flink doen dalen.
De uitkomsten van het onderzoek van de werkgroep bevestigen deze opvatting. Bovendien concludeert de werkgroep dat een elektronisch kiessysteem in Leiden ook haalbaar is. Daarbij verdient het de voorkeur aansluiting te zoeken bij het kiessysteem van de Erasmus Universiteit Rotterdam (EUR), aangezien dat het meeste voldoet aan de Leidse eisen.
De werkgroep stelt voor om studenten per 2003 hun stem via internet te laten uitbrengen. De universitaire medewerkers volgen later omdat velen nog geen toegang hebben tot het universitaire netwerk. Verder moet het elektronisch stemmen zo veel mogelijk worden geïntegreerd met de bestaande universitaire ICT-infrastructuur.
‘Het elektronisch stemmen moet zo laagdrempelig mogelijk worden gemaakt’, stelt werkgroepvoorzitter Jaap Coenraad. ‘Het beste zou zijn dat studenten straks via U-twist naast het aanmelden voor tentamens, ook kunnen stemmen.’ Daarbij kan de computer studenten er bij het inloggen op wijzen dat ze kunnen stemmen.
De werkgroep benadrukt dat elektronische verkiezingen geen garantie zijn voor een hogere opkomst of een grotere betrokkenheid. Dat bleek op de Rijks Universiteit Groningen (RUG) waar de opkomst door elektronisch stemmen weliswaar flink verbeterde, maar bijzonder veel studenten blanco stemden. Een goede en duidelijke informatiecampagne van de universiteit en de faculteiten voor studenten en medewerkers is daarom essentieel, zo stelt de werkgroep. Daarbij valt bijvoorbeeld te denken aan het huren van speciale computerzuilen tijdens de verkiezingsperiode. Dit leverde goede resultaten op in Amsterdam.
Verder bepleit de werkgroep de invoering van een uniform kiesstelsel voor de gehele universiteit. Dit maakt de invoering van een elektronisch kiesstelsel namelijk een stuk eenvoudiger. Momenteel kiest elke faculteit zijn eigen stelsel: daarbij kan soms op een partij en soms op een persoon worden gestemd.
Over de kosten van een elektronisch kiessysteem bestaat nog onduidelijkheid. De I-groep van de universiteit schat de ontwikkelings- en beheerkosten voorlopig op 70 000 euro. De automatisering levert echter ook 45 050 euro aan besparingen op doordat stembiljetten niet meer gedrukt, opgestuurd en geteld hoeven te worden. De totale kosten zouden daarmee op een kleine 25 000 euro komen.
De universiteitsraad overlegt volgende week over het advies met het college van bestuur.
David Bremmer
